Τους τελευταίους μήνες ακούμε καθημερινά τις εξελίξεις για την οικονομική κρίση που πλήττει ολόκληρο τον κόσμο. Και όπως συμβαίνει στις άλλες χώρες έτσι και στον τόπο μας, απαιτείται να καλύψουμε το οικονομικό έλλειμμα που φαίνεται να υπάρχει ώστε να ξεπεραστεί η δύσκολη κατάσταση που αντιμετωπίζουμε. Μέτρα δυσβάσταχτα για όλους τους ανθρώπους αλλά απαραίτητα για την ομαλή εξέλιξη της οικονομίας.

Και μπορεί τα χρήματα να μην αγοράζουν την ευτυχία όπως υποστηρίζουν, όμως συντελούν στην ψυχική μας ηρεμία, αφού έχει παρατηρηθεί ότι αν δεν υπάρχουν οικονομικές εκκρεμότητες μειώνονται αισθητά οι πιθανότητες εμφάνισης συμπτωμάτων άγχους ή κατάθλιψης.

Από την άλλη πλευρά, οι κατάλληλες γενετικές προδιαθέσεις συνδυαστικά με τις οικονομικές απαιτήσεις μπορούν κάλλιστα να πυροδοτήσουν συγκεκριμένες σωματικές και ψυχολογικές αντιδράσεις. Έτσι είναι πιθανό να σημειώσουμε μείωση του ενδιαφέροντος και απώλεια της ευχαρίστησης για όλες σχεδόν τις καθημερινές δραστηριότητες που συνηθίζαμε να απολαμβάνουμε μέχρι τότε, αϋπνίες ή υπερυπνίες, αλλαγή στην όρεξη μας, έκφραση αρνητικών συναισθημάτων, νευρικότητα, σωματική και ψυχική κόπωση, υποκειμενική εκτίμηση των προσπαθειών μας, δυσοίωνες προβλέψεις για το μέλλον και αυτοκτονικό ιδεασμό.

Βέβαια, υπάρχει περίπτωση να αντιδρούμε στα ζητούμενα με αγχογόνες εκφράσεις όπως είναι η διαρκής και υπερβολική ανησυχία, η αδυναμία ελέγχου του εαυτού και του συναισθήματος, η μυϊκή και ψυχική ένταση, ο ανεξήγητος εκνευρισμός και η επιθετική συμπεριφορά.

Αναμενόμενες ανθρώπινες αντιδράσεις ιδιαίτερα αν σκεφτούμε ότι ο τρόπος ζωής έχει αλλάξει σημαντικά αφού οι καταστάσεις στις οποίες είχαμε επενδύσει χρειάζονται πλέον να αναδιαμορφωθούν για να ανταποκριθούμε σε όσα ζητούνται.

Στις δύσκολες στιγμές λοιπόν είναι ωφέλιμο να διατηρήσουμε την ψυχραιμία μας σκεφτόμενοι αισιόδοξα. Γιατί αν καταφέρουμε να αναδιαμορφώσουμε τον αρνητικό τρόπο σκέψης με περισσότερο ρεαλιστικό εξετάζοντας τον αντικειμενικά ή σκεφτόμενοι κάποια θετική κατάσταση ή σταματώντας συνειδητά τις αρνητικές μας σκέψεις τότε θα νιώσουμε πιο ήρεμοι ψυχικά.

Επίσης, αν αφιερώνουμε καθημερινά τον απαιτούμενο χρόνο στον εαυτό μας θα έχουμε την δυνατότητα να καλύψουμε τις προσωπικές ανάγκες γεγονός το οποίο θα μας οδηγήσει σε αισθήματα πληρότητας.

Είναι εξίσου αποτελεσματικό να συμπεριλάβουμε ορισμένες ευχάριστες δραστηριότητες στο καθημερινό πρόγραμμα μας οι οποίες αφ ενός θα μας βοηθήσουν να εκτονωθούμε συναισθηματικά αφ ετέρου θα αυξήσουν την σωματική κούραση η οποία με την σειρά της θα ενισχύσει τις ανάγκες του οργανισμού για ανάπαυση ομαλοποιώντας την διαδικασία του βραδινού ύπνου.

Επίσης, αναπνέοντας διαφραγματικά θα διαχειριστούμε πλήρως τις σωματικές αντιδράσεις οι οποίες προκύπτουν από την έντονη συναισθηματική κατάσταση. Αν λοιπόν κάθε φορά που είμαστε αγχωμένοι εισπνεύσουμε από την μύτη, σπρώχνοντας τον αέρα μέχρι την κοιλιά μας και εκπνέοντας από το στόμα αργά και σταθερά, θα είμαστε σε θέση να ελέγξουμε την οργανική και ψυχολογική απορρύθμιση του οργανισμού.

Γιατί πραγματικά η οικονομική κρίση είναι μια γενική κατάσταση σαφέστατα δύσκολη για όλους τους ανθρώπους. Ταυτόχρονα όμως η γενικότητα του φαινόμενου ως παράγοντας αυξάνει τις πιθανότητες διαχείρισης του θέματος αφού με τις κατάλληλες ατομικές ή συλλογικές παρεμβάσεις αναμένεται στην χώρα μας ανάλογη πρόοδος αντίστοιχη με εκείνη που είδαμε να συμβαίνει στα άλλα κράτη του πλανήτη.

 

Βασιλική Γ. Βενέτη ΜΑ Κλινικής Ψυχολογίας

Ειδίκευση στη Γνωσιακή-Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία